آموزش کامل هم چسبی و دگر چسبی فیزیک دهم

نیروی هم چسبی چیست؟ نیروی دگر چسبی به چه معناست؟ با یک آموزش دیگر از لپ کلام همراه باشین تا جواب سوالات خودتون رو در این مورد بدست بیارین. قبل از هر چیزی باید بدونید که مولکول های یک جسم بر هم نیرو وارد می‌کنند که این نیروها به سه دسته کلی نیروی هم چسبی ، نیروی دگر چسبی و نیروی چسبندگی سطحی تقسیم می‌شود که هر مورد را بصورت جداگانه بررسی می‌کنیم.

نیروی هم چسبی چیست؟

نیروی ربایشی بین مولکول های یک ماده را نیروی هم چسبی می‌گویند. به بیان دیگر نیرویی که مولکول های یک مایع را به صورت قطره در کنار یکدیگر حفظ می‌کند را نیروی هم چسبی می نامیم. برای درک بهتر این موضوع می‌توان به قطرات باران بر روی برگ های پهن درختان اشاره کرد

نیروی هم چسبی روی برگ گیاه

نیروی دگر چسبی چیست؟

نیروی دگر چسبی همان نیروی ربایشی (جاذبه‌ای) بین مولکول‌های مایع و جامد است ، بصورت مثال فرض کنید که درون یک لیوان شیشه ای مقداری آب ریخته‌اید در این صورت بین مولکول‌های آب و سطح لیوان نیروی جاذبه‌ای به وجود می‌آید به این نیرو ، نیروی دگر چسبی می‌گویند.

توضیح نیروی کشش سطحی

به نیروی هم چسبی بین مولکول‌ها در سطح مایعات نیروی کشش سطحی گفته می‌شود. بصورت مثال آب یک نمونه بسیار جالب از این نیرو را به نمایش می‌گذارد و به واسطه همین نیرو اگر جسم سبکی مثل سوزن یا تیغ را از قسمت پهن آن روی سطح آب قرار دهیم ، نیروی کشش سطحی مانع از ورود تیغ آب به درون آن می‌شود. برای درک بهتر به تصویر زیر دقت کنید.

نیروش کشش سطحی فیزیک دهم

عوامل موثر بر نیروی کشش سطحی آب

تجربه نشان داده است اضافه کردن صابون و سایر مواد شوینده به آب سبب کاهش نیروی کشش سطحی مولکول‌های آب می‌شود. بصورت مثال حشرات بر روی سطح آب براحتی می‌توانند قرار بگیرند بدون که درون آب غرق شوند ولی اگر به آب صابون اضافه کنیم در این حالت نیروی کشش سطح آب کم شده و این حشرات درون آب غرق می‌شوند.

خاصیت ترشوندگی در مایعات

اگر مقداری آب را روی دستمال کاغذی بریزیم به سرعت آب در سطح دستمال کاغذی پیشرفت کرده و کل آن را خیس می‌کند دلیل این امر این است که نیروی دگر چسبی بین مولکول های آب و دستمال کاغذی بیشتر از نیروی هم چسبی بین مولکول های آب است ولی اگر سطح یک شیشه را با روغن چرب کنیم و سپس روی آن مقداری آب بریزیم در این صورت قطرات آب به صورت گلوله در محل اسپری شدن باقی می ماند به این علت که در این حالت نیروی هم چسبی بین مولکول های آب بیشتر از نیروی دگر چسبی بین آب و شیشه چرب شده است. بنابراین

الف) هرگاه نیروی هم چسبی بزرگتر از نیروی دگر چسبی باشد قطرات مایع بصورت کروی در می آیند.
ب) هرگاه نیروی دگر چسبی از نیروی هم چسبی بزرگتر باشد ، مایع ( آب ) روی سطح پخش می شود.

برای درک بهتر به تصاویر زیر دقت کنید و دوباره متن بالا را بخوانید.

یک سوال از شما

به نظر شما افزایش دما چه تاثیری در نیروی هم چسبی دارد؟ پاسخ هاتون رو زیر همین پست برام کامنت کنید.

مطالب مرتبط

پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.