فرمول شتاب

✍آموزش اورژانسی فرمول شتاب

شتاب متوسط

شتاب یعنی تغییرات سرعت تقسیم بر تغییرات زمان ، البته تعریفی که ارائه شد در حقیقت تعریف شتاب متوسط یک جسم در یک بازه زمانی دلخواه هست ، در هر صورت با همین تعریف ساده فرمول شتاب متوسط به صورت زیر تعریف می شود :

a = Δv / Δt = (v2-v1)/(t2-t1)

شتاب لحظه ای

حالا اگه تو رابطه بالا t2→t1 یعنی بازه زمانی t2 , t1 به قدری به هم نزدیک شوند که تقریبا 0→Δt میل کند در این صورت می توان گفت که شتاب متوسط به شتاب لحظه ای تغییر کرده است که با این تعریف میشه گفت شتاب لحظه ای یعنی شیب خط مماس بر نمودار سرعت زمان ، ضمنا با این تعریف می توان نتیجه گرفت که اگر از معادله سرعت – زمان مشتق بگیریم به معادله شتاب – زمان می رسیم.

a = dv / dt ( مشتق سرعت )

شتاب منفی ، شتاب مثبت

یه نکته خیلی ریز این وسط وجود داره و اونم این نکته هست که علامت شتاب ( یعنی منفی و مثبت بودن شتاب ) فقط و فقط و فقط به تغییرات سرعت بستگی داره و به منفی یا مثبت بودن خود سرعت وابسته نیست .

( a علامت ) = ( Δv علامت )

فرمول های حرکت شتاب ثابت

اگر یک متحرک بر روی خط راست به نحوی حرکت کند که آهنگ تغییرات سرعتش ثابت باشد در این صورت به این مدل از حرکت ، حرکت شتاب ثابت گفته می شود که فرمول های آن به صورت زیر است :

فرمول جابجایی(مستقل از سرعت ثانویه)

فرمول مستقل از شتاب

فرمول مستقل از زمان

                       فرمول سرعت متوسط ویژه حرکت شتاب ثابت

 فرمول مستقل از جابجایی

Δx =1/2 a t­­2 + V0t

Δx = 1/2 ( V2 + V1 ) Δt

V2 – V02= 2 a Δx

Vav =  1/2 ×( V2 + V1 )  

V = a × t + V0

 دقت شود در فرمول های حرکت شتاب ثابت هر فرمول مستقل از یکی از پارامتر های جابجایی ، شتاب ، زمان ، سرعت اولیه و یا سرعت ثانویه است بنابراین اگر در صورت سوالی نه پارامتری مثل شتاب را بخواهد و نه بدهد به سراغ فرمول مستقل از شتاب می رویم یا اگر در سوالی نه زمان را بدهد و نه بخواهد به سراغ فرمول مستقل از زمان می رویم و همینطور تا انتهای داستان.

دقت شود که فرمول سرعت متوسط مطرح شده در روابط بالا فقط و فقط برای حرک شتاب ثابت قابل استفاده است و در سایر موارد یعنی برای حرکت هایی که شتاب ثابت ندارند و …. باید از فرمول Vav =Δx/Δt استفاده کرد.  

فرمول های حرکت شتاب ثابت

و اما کلمات کلیدی که خیلی باید به آنها دقت شود یعنی مثلا سرعت اولیه ، جابجایی ، سرعت ثانویه بجای آنکه در صورت سوال داده شود بصورت کلمات فارسی و بگونه ای داده می شود که تشخیص آنها گاهی سخت و دور از ذهن است کلمات مهمتر در زیر لیست شده است.

1 – متحرک از حال سکون شروع به حرکت می کند. یعنی سرعت اولیه متحرک صفر می باشد.
2- متحرک پس از گذشت زمان …. متوقف می شود یعنی سرعت ثانویه متحرک صفر شده است.
3- شتاب حرکت در حال کاهش است یعنی علامت شتاب را در موقع جاگذاری در فرمول منفی لحاظ کنید.
4- متحرک پس از رفت و برگشت ….. یعنی متحرک از یک نقطه شروع به حرکت کرده و دوباره به همان نقطه  برگشته است بنابراین جابجایی متحرک یا همان Δx برابر صفر است

مثال ) متحرکی از حال سکون شروع به حرکت کرده و پس از طی 10 ثانیه سرعت خود را به 20 متر بر ثانیه می رساند.

الف ) شتاب حرکت متحرک را بدست آورید
ب) سرعت متوسط را در این مدت بدست آورید
ج) و خیلی سوالات دیگری که می توان در بخش شتاب ثابت مطرح کرد

هر چند قصد ندارم این سوال رو بصورت کامل حل کنید ولی نکات کلیدی که از این سوال باید برداشت کنید رو در زیر اشاره می کنم.

از آنجایی که در صورت سوال اشاره شده است که متحرک از حال سکون شروع به حرکت کرده است بنابراین یعنی سرعت اولیه متحرک صفر است.

در مرحله بعد زمان و سرعت ثانویه متحرک داده شده است و شتاب حرکت خواسته شده است بنابراین جابجایی متحرک نه داده شده و نه خواسته شده است به همین دلیل براحتی تشخیص می دهیم که فرمول مستقل از جابجایی یا همان V = at + V0  برای این حرکت مناسب است.

اگر آنچه که در بالا گفته شده برای شما مبهم است کافی است ویدئو کلیپ آموزشی زیر را مشاهده کرده تا درک بهتری از آنچه گفته شده پیدا کنید و به سادگی و شیرینی این مبحث پی ببرید.

برای دانلود درسنامه حرکت شتاب ثابت کافی است بر روی << اینجا >> کلیک کنید .

مقالات مرتبط

پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

  1. سلام مبحث شتاب متغیر مخصوص دانشگاه هستش و از محدوده دبیرستان خارج هستش هرچند در فصل سوم فیزیک پیش دانشگاهی نظام قدیم در بررسی حرکت هماهنگ ساده سه فرمول اصلی براش توی کتاب درسی بیان شده ولی در حالت کلی در حکرت شتاب متغیر بسته به نوع حرکت و مسیر حرکت فرمول ها فرق خواهد کرد.

  2. سلام.خسته نباشید.ببخشید فرمولهای حرکت با شتاب متغیر چندتا هستن؟میتونین اونا رو بنویسین؟

  3. در ویدیو مثال اول (قطار) گزینه پ اشتباه حل شده
    در فرمول مستقل از سرعت ثانویه T رو لحاظ نکردید.

  4. سلام. اگر چند تغییر زمان و سرعت داشته باشیم چی؟ مثلاً:
    ((متحرکی از حال سکون شروع به جرکت میکند و پس از 3 ثانیه سرعتش به 5m/s میرسد و پس از 2 ثانیه سرعتش به 6m/s میرسد. جا به جایی آن را بدست آورید))
    حوب. حالا ما 2 زمان داریم ولی فرمول جا به جایی فقط یه زمان میگیره

  5. سلام لطفا درسنامه پنجم رو بزارید لطفا!!ویدیوهاتون خیلی خوبن.دستتون درد نکنه

  6. سلام?خواستم از زحماتتون تشكر كنم واقعا ممنون نميدونم چطوري ازتون تشكر كنم خيلي مفيد بود?من از فيزيك٢ هيچي بلد نبودم با ديدن فيلماي آموزشيتون كاملا همه ي درس ها رو در حد عالي ياد گرفتم.مرسي?

  7. اقا دمتون به طور قانوني گرم من واقعا توي فيزيك سال دوم خراب كرده بودم ولي اول خدا و دوم شما نجاتم داديد

        1. سلام
          در یوتیوب ویدئویی آپلود نکردیم ، فقط در آپارات آپلود شده

  8. سلام. باتشکر از شما و همکارانتون خاستم بگم که خیلی مفید و ساده توضیح داده بود ممنونم.

  9. واقعا عالیه
    میشه چند تا سوال بگید تا حل کنیم و جوابشونو به شما بگیم ببینیم درستن یا نه؟

    1. سلام انتهای هر درس تمریناتی تحت عنوان تمرین در منزل قرار داده شده که شبیه همون درس گفته شده است همون تمرینات رو حل کنید امکان بررسی تک تک افراد وجود نداره تمرینات حل شده رو با دوستان و دبیران محترم مدارستون چک کنید ، پیروز و سر بلند باشید

  10. واقعا ممنونم از سایت خوبتون من کلاس نهمی هستم و واقعا تو مسایل فیزیک مشکل داشتم ( در بحث حرکت ) . فقط لطفا نمودار های مکان.زمان سرعت.زمان و شتاب . زمان را همراه با مسائل مهم و فرمول هایشان توضیح دهید.

    1. با سلام مسایل فیزیک کتاب نهم با کتاب های قدیمی کمی فرق میکنه بطور مثال مبحث گشتاور وارد این کتاب شده که قبلا در کتاب های درسی به غیر از بعضی گرایش های فنی نبوده و نیاز به آموزشی های جداگانه دارند

    1. سلام درسنامه پنجم بنا به درخواست دوستان حذف شد دوباره باید این درسنامه رو درست کنم و براتون آپلود کنم فعلا درسنامه های بعدی رو نگاه کنید تا سر فرصت درستش کنم

  11. سلام فیلم های آموزشیتون عالیههههههههههههههههههههه من درس یک و دو فیزیک 2 را بلد نبودم ولی خییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییییلی ممنون شمااااااااااااااااااااااااااااااااااااا یاد دادید

    ممممممممممممممممممممممممممممممممممممممممنونننننننننننننننننننننننننم